Een naam vertelt een verhaal!
Zoeken naar een gemeenschappelijke naam voor een nieuwe fusiegemeente BKZ is geen spelletje “Namen noemen”.
Tot nog toe werden vooral veel namen gescandeerd, losse flodders, losjes uit de pols geschud, zonder al te veel betekenis. Vaak ook uit een hang naar het verleden, maar ook als een begrijpelijke vorm van protest. De burger heeft al zo weinig greep op de wereld, laat staan op zijn eigen dorp.
De naam van de fusiegemeente moet vooral staan voor een project dat een sociale en maatschappelijke meerwaarde oplevert.
Een naam moet een verhaal oproepen dat een gemeenschappelijke toekomst schetst, verbeeldt, vormt en niet louter herinnert aan het verleden.
Na een mislukte poging tot naamgeving aan de nieuwe fusiegemeente Beveren-Kruibeke-Zwijndrecht (BKZ) in 2024 (in aanloop tot de finale formele fusiebeslissing) werd eind 2025 (na een jaar van bezinning), aangekondigd dat een echte bevolkingsraadpleging zou georganiseerd worden.
De procedure moet tot een naam leiden die verbindend is. Geen enkele deelgemeente mag zich uitgesloten voelen. Elke deelgemeente moet zich in de nieuwe fusienaam kunnen herkennen.
Daarom werd door de burgemeester deze wijze beslissing genomen (voortschrijdend inzicht, hoewel hij aanvankelijk achter de op dubieuze en obscure wijze tot stand gekomen naam Beveren Waas, stond. Het zou bij die zogezegd democratisch tot stand gekomen keuze blijven. Het mocht geen zottekesspel worden!
Want de keuzemogelijkheden waren in duistere omstandigheden gemanipuleerd. Eerst doken vijf mogelijke namen op (Scheldelande; Scheldewaas; Oost-Waasland; Oosterwaas; Nieuw Scheldeland). Vanwaar die precies kwamen?…Joost mag het weten. Bij de uiteindelijke bevraging werden de keuzemogelijkheden vernauwd (blijkbaar na raadpleging van het Orakel van Delphi, in werkelijkheid ingefluisterd door enkele heemkundigen, die meer naar het verleden dan naar de toekomst kijken) tot de keuze tussen Beveren Waas en Scheldewaas.
De namen van de deelgemeenten kunnen dus niet langer in aanmerking komen.
Hoe de bevolkingsraadpleging zal verlopen is nog niet geweten.
Wij deden alvast een voorafgaande explorerende oefening, die het meest beantwoordt aan een open bevraging, waarbij alle suggesties van de burgers worden beluisterd.
Hierbij werden de reacties ivm de naamgeving van BKZ, gepost in de loop van januari 2026, in de belangrijkste facebookgroepen actief in BKZ, geanalyseerd. (de varianten van Ge zijt van Beveren - Waas als ge…; Ge zijt van Beveren…; Ge zijt van Zwijndrecht – Burcht…; Nieuws en geruchten uit…: Ge zijt van Melsele… en Ge zijt van Beveren, Kruibeke – Zwijndrecht…. Andere, kleinere facebookgroepen hebben in de maand januari 2026 praktisch geen of weinig activiteit vertoond ivm de naamgeving.
Enige honderden reacties (+/- 700) werden aldus geïnventariseerd.
Wij nemen de uitspraken van de burgers ernstig!
De uitslag kan voor de bestuurders in elk geval een aanwijzing zijn voor de verdere aanpak van de bevolkingsraadpleging. (Zie Naslagwerken: Toelichting bij de methode).
| Facebookgroepen | Beveren (Ge zijt van Beveren als ge?... En Ge zijt van Beveren -Waas als ge…) (B) | Zwijndrecht – Burcht (Ge zijt van Zwijndrecht of Burcht als ge…) (ZB) | BKZ (Ge zijt van Beveren Kruibeke Zwijndrecht…) (BKZ) | Kruibeke (Nieuws en geruchten uit Kruibeke) (K) | Melsele (Ge zijt van Melsele als ge…) (M) |
|---|---|---|---|---|---|
| Betekenisvolle benaming | 67,2 (166) | 53,33 (152) | 73,78 76) | 58, 33 (21) | 40,12 (13) |
| Betekenisloze benaming | 26,72 | 19,29 | 19,41 | 19,44 | 28,12 |
| Twijfels inspraak | 2,83 | 15,43 | - | - | - |
| Antifusie | 0,… | 5,96 | 2,9 | - | 6,25 |
| Nutteloze kosten, administratieve rompslomp | 2 | 2,1 | - | 22,22 | - |
| Antipolitiek | 0,8 | 3,85 | 3,88 | - | 21,87 |
| TOT. 703 | 100 (247) | 100 (285) | 100 (103) | 100 (36) | 100 (32) |
Zes grote antwoordcategorieën kunnen onderscheiden worden.
Betekenisvolle namen: Dit zijn alle namen die een zinvolle betekenis hebben (vb: Scheldebeke,…). Zie in Naslagwerken: Lijst van Betekenisvolle namen
Betekenisloze namen: Het gaat hier om een zogenaamde woordenbrij (non-sensicaal), meestal samengesteld uit lettergrepen voorkomend in de namen van de oorspronkelijke deelgemeenten (vb: Beverkruizwijn en de vele varianten daarop). Een bloemlezing hiervan willen we niemand onthouden. Zie in Naslagwerken: Lijst van de betekenisloze namen
Het enig voorkomende acroniem (BKZ) werd bij de betekenisvolle namen geklasseerd omdat het als werknaam , na een jaar, ingeburgerd is.
De andere categorieën zijn:
Twijfels, over het nut en de oprechte bedoeling van de raadpleging, gepaard met een zekere onverschilligheid;
Kritiek op de nutteloze kosten en de administratieve rompslomp van een naamsverandering;
Kritiek op de fusie (Antifusie);
Antipolitiek : kritiek op de politiek en het gedrag van politiekers.
Positief is dat in elke facebookgroep, meer dan de helft van de respondenten een betekenisvolle naam suggereert. Slechts 20-25 % in elke groep suggereert een ridicule, betekenisloze naam. Toch om mee te nemen. Hierachter schuilen waarschijnlijk ook wel bepaalde dieperliggende motieven.
Het is duidelijk dat de groep BKZ een ander profiel heeft dan de twee andere belangrijke groepen (B en ZB).
Meer dan 70% geeft een betekenisvolle naam op. Echte fusie-lovers dus!
Maar ook in de groep ZB, waar de fusiefrustratie het sterkst is, geeft meer dan 50% een constructieve reactie.
In Beveren (samenvoeging van twee facebookgroepen) is het percentage constructieve reacties eveneens hoog (67,2 %). Hier moet evenwel opgemerkt worden dat het aandeel van chauvinistische suggesties onwaarschijnlijke proporties aanneemt. 57,83% (96 op 166 reacties -Betekenisvolle namen- binnen deze groep) vindt het vanzelfsprekend dat de hele fusie de naam Beveren Waas of Groot Beveren krijgt. Bedenking die daarbij vaak wordt gemaakt is dat het normaal is dat de minderheid (+/- 40.000 mensen) zich aansluit bij de meerderheid (+/- 50.000 mensen). Deze vaststelling vergt een afzonderlijke mentaliteitsstudie.
Bovendien wordt de naam terug ingebracht niettegenstaande de publiek aangekondigde nieuwe raadpleging met verwerping van de eerder geselecteerde naam in 2024.
In andere deelgemeenten komt de chauvinistische reflex ook wel eens naar boven (Groot Kruibeke; Groot Zwijndrecht; BURCHT; Rupelmonde Stad,…),maar dit telkens met een vleugje relativerende humor.
Verrassend is wel dat Beveren een hoger aantal betekenisloze namen opgeeft dan ZB. Dat wijst dan toch op een grotere onverschilligheid tav de naamgeving dan in ZB. Hier slaat de onverschilligheid om in een kritiek op de fusie , de twijfels omtrent de inspraakprocedure ivm de naamgeving, de nutteloze kosten (27,24 % in ZB tegenover 5,63% in B en 6,78 % in BKZ).
Zijn dit dan de namen?
Focussen we nu dan op de betekenisvolle namen.
De hoop om hieruit een definitieve naam te puren is ijdel. Behoudens de namencluster rond Beveren (die niet langer in overweging kan worden genomen) zijn de overige naamsuggesties zeer versnipperd (doorgaans 1-3 suggesties per naam). Het kondigt de problemen aan bij een massale bevraging.
Kan het toeval van het Rad van fortuin de naam toewijzen?
Naamkeuze kan toch geen vogelpiek zijn.
In de veelheid van suggesties kunnen wel enige dimensies worden onderscheiden (clusters rond namen).
Dimensies – namen
| Dimensies -namen | Beveren | Zwijndrecht - Burcht | BKZ | Kruibeke | Melsele |
|---|---|---|---|---|---|
| Beveren /Chauvinistisch | 57,83 (B+GB) * | 19 (12B /17 ZB)** | 23,68 (B) | 3,33 (B/K) *** | 3(B) |
| Schelde | 4,21 | 7,13 | 10,52 | 0,5 | 0,7 |
| Waas | 9 | 11,84 | 5,2 | 1,42 | 1,5 |
| Combinatie (vb:Scheldewaas) | 6,62 | 6,57 | 19,73 | 1,42 | 0,7 |
| Eigen dorpsnaam | 13,85 | 36,18 | 19,73 | 1,42 | 2,3 |
| Overkoepelende nieuwe naam | 3,61 | 12,5 | 7,89 | 0,5 | - |
| BKZ (+dorpsnaam, voor of na BKZ) | 4,81 | 6,57 | 13,15 | 1,42 | 1,5 |
| 100 (166) | 100 (152) | 100 (76) | 10 (21) | 10 (13) |
*keuze voor Beveren Waas of Groot Beveren
**keuze voor Beveren of Zwijndrecht-Burcht
*** keuze voor Beveren of Kruibeke
Men kan hier eigenlijk 4 grote types onderkennen, waarvan het belang cijfermatig kan worden voorgesteld. De groepen K en M laten we buiten beschouwing omdat deze te kleine aantallen omvat. Overigens zijn heel wat K en M -burgers ook actief in de andere groepen (ihb B en BKZ).
| Beveren | Zwijndrecht - Burcht | BKZ | |
|---|---|---|---|
| Chauvinisten (Eigen dorp boven) | 57,83 | 19 | 23,6 |
| Fusie-gericht (Refererend naar Schelde;Waas; Scheldewaas) Dorpsoverstijgend- Voorkeur voor een overkoepelende naam) | 23,44 | 38,04 | 43,44 |
| Romantici (alles laten zoals het is: elk dorp eigen naam) | 13,85 | 36,18 | 19,73 |
| Functionalisten (BKZ- voorafgegaan of gevolgd door dorpsnaam) (pragmatici: Als de post maar toekomt. | 4,81 | 6,57 | 13,15 |
| 100 | 100 | 100 |
Om uit deze verscheidenheid van reacties te geraken zal dus een weloverwogen procedure moeten worden toegepast.
Een trechtermodel kan hierbij een uitweg bieden waarbij men door filtering, van algemene keuzen stelselmatig tot meer gespecifieerde keuzen komt.
Deze benadering moet gezien worden als een sensibiliseringsproces.
Voorstel van trechtermodel
Dit zijn dan de namen
Gezien de eis dat elke deelgemeente zich in de naam herkent, zijn het enkel de suggesties, met een voldoende draagvlak (een voldoende hoge score) die tegelijkertijd voorkomen in elke deelgemeente, die in aanmerking komen.
De namen bevinden zich in het hart van de drie deelgemeenten.
Ze moeten alleen nog ingevuld.
Het grote verhaal
Zoals gezegd:
De naam van de fusiegemeente moet vooral staan voor een project dat een sociale en maatschappelijke meerwaarde oplevert.
Een naam moet een verhaal oproepen dat een gemeenschappelijke toekomst schetst, verbeeldt, vormt en niet louter herinnert aan het verleden.
Verleden, heden en toekomst overbruggen is het hoogst gegrepen.
Wat al de dorpen van de fusiegemeente gemeenschappelijk hebben is die machtige stroom, de Schelde. Zowel in het verleden, het heden en de toekomst was (is) deze rivier bepalend voor het sociaal-economisch en sociaal cultureel karakter van onze regio.
In het verleden was de economie van de streek gebaseerd op de ontginning en cultivering van de op het water gewonnen poldergrond. De hele fusiegemeente bestrijkt het stroomgebied van de Schelde. De strijd tegen het water (zie het belang van de Polder voor de waterbeheersing van het hele grondgebied van de gemeente) heeft hierbij een belangrijke impact. Mettertijd is de linkeroever uitgegroeid tot een Schelde- delta (op de internationale kaart geboekstaafd als de Schelde -Rijndelta) waar haven -en industriële activiteiten, de economische motor vormen voor de hele regio. Dat zal ook de toekomst van dit Scheldeland bepalen, in een delicate spanningsrelatie met landbouw, natuur, haven en industrie.
Mogelijks is dit het grote verhaal waar de naam naar kan verwijzen. Niet het verleden (beheerst door heren-veenbaronnen) maar de toekomstige ontwikkeling van de Scheldevallei geeft de naam aan. Misschien groeit deze uit tot de Silicon Valley van Europa.
Of wordt het toch SK Beveren, als internationaal referentiepunt, nu er uitzicht is op nationale promotie naar de Jupiler Pro League?
Is het bier dan toch de alles verbindende kracht?
HDH, 24 februari 2026
Reactie plaatsen
Reacties